dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
Radìis
Radìis
Se ghè rùa a fügìi a tǜt ma mìga àli nósi radìis. Prǜma o dòpo chìsti li te presenta ol cǜnt.
Quànca i nós pàs ai se fà pòoch sücüur e la vìta amò da gòot la 'nsómea sèmpri pǜsé a l'invèren, 'l vée a gàla sensa ulìl ol solènch dol lṍöch 'nghée ca te sée nasüut.
Se'l scuprìs 'nchèla gèet ca lè 'ndàcia ià par li americhi, ca pǜsé iè inàaz 'ndi àgn, i scörta sempri pǜsé ol tèep de quanca i tórna 'nscià trà 'na òlta e l' òtra.
I francées
I FRANCESI
I FRANCÉES
Me sóo sempre domandàat,
ma ol mutìf l’ó mai truàat,
parché i Francées sèmpri i gà
chèla tracotansa … da gagà:
‘na spuzza sóta al nàas, ‘ndigèsta,
ca vardàa la fa, con sǜ la crèsta
tüc’ i forèsc’, èn particolàar nùu Italiaà,
coma sa me fódes … cachi de càa!
Forse parché òl so gran condotiéer
Bunapart Napoleù, chèl filibustiér,
al ghè la ca facia a robàm tüt, chèla òlta,
e amó adès, ‘n dèla tomba al re reòlta!
Ü parché i è‘nvidiös de la nòsa simpatia
ca a tüti li fémmi la ghe fa pèrt la “retta via”,
e ‘nveci lóor con móscia la erre e tüt òl rèst,
i fa contéec’ nòma chi nàac’ ‘ndi n’an … bi-śèst! 1)
Chèsta mi credevi ca ‘l fós la scüsa,
par ‘sti manéri da crapa büsa:
òl fàto ca ‘na spiegaziù évi mai truàat
l’éra parchè pensavi a vargót de cumplicàat!
Po’ ‘n bèl dì ‘l m’è ignüut en mèet,
(üü di pòoch dì ca ghévi piz òl sintimèet),
la scopèrta del nòs Paesàa, grant navigatòor,
ca con n’ööf en pée, al s’è cuerciàat d’onór!
Tèla-chì la risposta a tüti li domandi:
l’è la spüza ca ‘l ghe ve-sǜ da li mudandi,
ca la ghè stòrsc òl nàas coma ‘na sèrpentina,
e la buca facia-sǜ tüso ‘l cül di ‘na galina !
Come mai, me disarée con facia stupìda?
Àa ca i Francées l’acqua la ghe vée furnida!
Ghìi rèśù, en Francia de acqua ghe n’è,
ma a lóor … i à gha chàach ‘nventàat òl bidè!
NOTE
1) 'N gioch Sutil de paroli … eh eh eh
di Paolo Piani 04-01-2020
visdecàz
s.m.
mascalzone, maleducato | sòo fiöl del pà pìscen e dela màma grànda visdecàz chi m’el dómanda = sono figlio del papà piccolo e della mamma grande, maleducato chi me lo chiede
La Rusina e l'Orco
Rosina e l'Orco
LA RUSINA E L’ORCO
'Na scióra la völeva fà 'na tórta par i söo, ma la ghéva ca la padèla par fàla cṍös.
Ilùra là mandàat la fiṍla Rusina a fasla prèstàa da üu ilò apröf, 'n diaoleri d'èn omasciù ca i lè ciamava Orco, 'mbèlpóo sü de èta, ca'l ghéva tàac' atrezi e strümènc' par fàa tüc' i laóràa.
L'Orco al ghèla dàcia ontéra ma al ghà racomandàat dè ridagla 'nréet co'na fèta dè tórta sedenò al se sarìs 'nrabiàat.
La màma dèla Rusina dòpo vì cüśinàat la tórta la lagàat 'na fèta 'ndèla padèla e là dìc': <<Rusina, quanca te gharée òia ripòrtech la padèla al chèl omàsc ma stà atènta a mìga pèrt o fàs robàa chèl tòchèl dè tórta>>.
Ma la rèdèśa, 'ntàat ca la caminava réet al sentéer, al ghè ügüut fam e là maiàat 'l tòchèl de tórta sènsa rispètàa la promèsa fácia al omasciù e a chèla fácia àla màma.
Par mìga presentàs còla padèla ṍida, la rèmàat sü da gióbàs 'na bòiascia dè vàca e coli màa a'la fàcia scià a fórma dè triangól èn manéra ca'l parés propi 'na fèta dè tórta con sura 'l cicolàat.
Quànca l'Orco al se 'ncurgiüut dèla bidùnada, lè 'ndàc' sǜ tǜti li füri e la decìdüut dè fàghèla pagàa.
'Na sìira, ca'l pà e la màma dèla Rusina i'era 'ndac' ià de cà, 'ntàat ca la rèdesa la durmìva 'ndèl sò camirìi süzura, l'Orco là rót 'l védro dè 'na fanèstra e lè ndàc' ditè èn cà 'ndèla cüśìna.
Cola óos gòsa là desedàat la rèdèśa: "Rusina sóo sǜl prǜm scalìi, sóo réet a ruàa, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Sóo ca stàcia mì ! Pà, màma sveglia ca lè scià chèl diaoleri d'èn omasciù>; la osaàat la s-citìna con tàata puura.
Ma l'omasciù li 'ndavasǜ amò: "Rusina sóo sǜl segónt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà te me cüntèt sü coma lè stàacia, te perdonaróo".
<La me dàcia gióbàs e ilà maiàda i cagnù>; là ghà dìc' la s-ciata.
"Rusina sóo sǜl tèrs scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Al ma la robàda la bólp>.
L' Orco dapé al ghè dìs: "Rusina sóo sǜl quàrt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà tè me'l dìset ca te maiaróo".
Ilùra la Rusina dòpo uìch dìc' taati báli la decìdüut dè confesàa: <Embée, l'ò maiàda mì, adès tò dìc' ol giùst, te preghi maièm ca>.
Ma l'Orco , ca l'era ruàat sünsóm àla scàala, al ghè dìs: "Sicóme gnàa tì te mantegnüut la promèsa, fóiscé a mi"; la brancàat la Rusina e al sè lè maiàda 'ndèn bucù.
Móràal dèla fàola (filógna): Sèmpri rispetàa i acòrdi e mài cǜntasǜ báli
Al mör püsée caorèc' a Pàsqua...
Muoiono più capretti a Pasqua che capre durante tutto l’anno
La sciaresèra
Il ciliegio
La sciaresèra
Òl Bundìi al gh’eva ‘na sciaresèra visìi a la strada e tüc’ i agn i rèdès ai ghe robava li sciaresi.
‘N'an la pensàat bèe da durmìi sóta a la sciaresèra, parché l’era de noc’ ca i ghe robava li sciaresi.
Pasàat òl tèep de li sciaresi al gha dic’ a la sua femma: Pierina ghò l’ò facia ‘n barba de gàt ai canaia, ai gha ca ruat a robam gnàa ‘na sciaresa.
‘Na noc’ sènsa lüna ‘n rèdès con la pila a fàa ciar e dùu con la rasega i gha taiàat fò la sciaresèra e ntàat ca sgrignozava ai diseva:
"Bundìi nùu chest’an ma ca maiàat li töi sciaresi, ma gnàa ti tèn mangiarée ca pǜ".