dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
Völec bée a la tèra
VÕLEC BÉE A LA TÈERA
Völec bée a la tèera, e quànca te gh'è nee 'n tòc' piàntèc gió sübet con li töi stèsi màa deli piànti, ca li scamparà amò dòpo de tì, e oi fiór, oi früt i regorderà ai töo fiöi 'l tò südór par bagnàli, e li cüri par crèseli, e i te vedarà itè tra i ram e li fòi quanca i ghe farà umbrìa.
La creaziù
La Creazione
La Creaziù
Ol nòs Signór l’è propi ‘na crapa ingignìola;
de óm e de besti prüma d’empignii la Tèra,
al se sentàat giò, a pensàa, sura ‘na nìola:
coma pos fàa ‘n modo cà a-i se faghès cà la guèra?
Al ga pensàat trenta dì e po’ a mo dés: 1) riferimenti Biblici: 40 giorni
“sa mi ciapi n’elefante, na vaca e ‘n gat
e ghe dóo forsa e inteligensa en base al pés
cà l’elefante al véisc ai l’è capis aa‘n mat!
Bisogna cà trui n’idea divèrsa,
gh’enventi na gabola che faghès balansa,
se nò la quistiù da popolàa ‘l mont l’è bèle pèrsa:
sempre ol püsé fort al metarà ol debol giò ‘n dè la pansa!”
Dopo tant rimuginàa, varda che fürbizia:
chi granc’ e gros a-i föo en pöo margnach
a chi pìscen, ghe döo n’èto de malizia!
E po, entàat cà l’era gna mo’ strach,
al na pensada n’otra a mo’ püsé fina:
tant la bèstia l’è grosa, tant la föo pigra,
se enveci l’è pìscena e minghirlina,
ghe méti l’agitaziù de ‘na furmiga nigra!
En pù: bunasc föo chi granc’ e gròos,
mentre tüc’ i ötri, pìscen e catiif:
se al pìscen ol grant al ghe sta sul gòos,
par miga ciapali, la sua rabbia al se la biif!
Se ‘nveci al sarà ol gross a sübii n’intort
prüma cà al ghe monti la rabbia, te ghée oia:
al sarà già scapàat da sücüra mort,
chèl birbantèl cà ‘l ghe dava noia !
Albosaggia, 24.2.2010 Paolo Piani
(Dedicata a Luisa, abbarbicata sull’armadio …)
mòrbi
s.m. e agg.
forma morbosa che può colpire le mammelle di una mucca; fertile
L'asen e 'l cuntadìi
L'asino e il contadino
l'aśen e'l cuntadìi
'N dì l' aśen dè ´n cuntadìi lè dàc' giò èn de'n póz.
L' animàl là piàigüut e la giolàat fò daliasci par ùri, ´ntàat ca ol cuntadìi 'l cercàva dè fàa vargót al reguàrt.
Àla fìi la decidüut ca l' aśen l'era tròp véc’ e ol póz l'era süc' da tàat tèep e 'l gheva già beśógn dè vès stupàat gió, ducà 'l valeva ca davéra la pèna de fà fadighi a tirà fó l' aśen dal póz.
Là ciamàat i sṍö visìi, tacàac' dè cà e ognantǜu, ciapàat scià 'na badìl, ià cuminciàat a tràgió tèera ´ndèl póz.
L' aśen, rendüut cǜnt dè chèl ca l'era réet a sucét, 'l se mès a caràgnàa e giolàa da fà pura.
Dòpo quai badìladi dè tèera, còla sòrpresa dè tǜc’, l'aśen 'l piantailò dè lamentàs.
'L cuntadìi là vardàat èn fónt al póz e le rèstàat de stüch a chèl ca là vist.
A ògna badìlada dè tèera l'aśen l’era réet a fàa vargót dè miga crét: 'l bàteva la tèera coi źòcoi e 'l fàva 'n pàs sùra la tèera.
E lóor giò sempre püsé tèera ma bèlebée debòt tǜc’ ià idüut con sòrpresa l'aśen a ruàa sü fìna àla bùca dol póz, pasàa sùra l'öor e scapaià a zómp.
Moral dela faola:
La vìta la tràadòs ògna sòort dè tèera....
'l secrèt par 'ndà fó dal póz l'è sgnìcala e üsala par fà 'n pàs èn sü inòlt e trà 'n zómp.
'N pö 'ndàfó dai póz pǜsé profónc' cal ghè sabes sà 'n sè arènt ca.
Besogna üsa la tèera cai tè trà adòs par pudìi 'ndàa inàaz.
Völ bée dè pǜ, sgnìca la tèera parché èn chèsta vìta beśògna vès 'na suluziù, mìga 'n probléma.
Laga ca'i véri aśegn i sìès i òtri.
Tè capisèt cà, .....
non capisci neanche a colpirti col bacchio
non capisce nemmeno a saltargli addosso
L'amìis ingignéer
L'amico ingegnere
L'amìis ingignéer
Ùu al ciama al teléfon 'n sò amìis e'l ghè dìs:
<Chée ca te laóret?>
E chèl 'l ghè respont 'mpóo èn dialèt e quai paróli èn italiàa:
"Laóri a laóràa, sóo réet a fàch 'n tratamènt "idrotermico tensioattivo" sü 'ndè ròp de porcèlana, vedro e metàl èn ambiént belebée èn tensiù".
L'amìis al seva ca l'era 'mpóo matòlech e, eséndo ingignéer stüdiàat, al dupèrava parforsa paróli dificili.
Al momènt al se ca sascàat de fàs spiegàa bée chée ca l'era pö "idrotermico tensioattivo" a parché ol rèst al ghè pareva a ciàar abòt da capii.
Iscé tra dè lüu la pensàat sa lè réet a laoràa laghémel 'mpàas, magare iè a mestéer dèlicàac' vìst ca la parlàat de "tensiù".
<Ilura tè laghi fàa tranquìl èn sè trua domàa longo ol dì.>
Ciao ciao e via, 'ntàat al ghè machinava sura par capìi chèl "idrotermico tensioattivo", la capìit ca l'eva de vès roba dè acqua colda ma tensioattivo propi al ghè ruava ca a 'maginàs ché cal pödeva ès.
Ol dìréet, coma prevìst, i sè trua e sübet al ghé fà:
<Tè pò finìit ol mestéer di iersira?>
"Tàs, ò a bègàat cola fèmma, ca la meteva bèch ogni ròba che favi... - l'acqua scoldèla in pìt depü, dè saù liquèt dè meno cal cósta, prüma i piàc' pò dopo li pignati -; ala fìi ò duüut dich:
"Quanca sóo réet a lavagió tè ca dè rompèm ..., tè ca dè 'mpètolàsen e stüfìi, vàn varda la televisiù!"
<Ah ecco, ca te sevet réet con acqua colda ivi capìit bée, lè ol "tensioattivo" ca'l mè mancava, l'era pò noma chèl da lavà i piac'; stì ingignéer, vè!>
