Dialèt Bośàc'

'l dialèt l'è la midiśìna
ca la fà bée par regordàs li róbi de 'n bòt

traduci

dall' Italiano al Dialetto Bośàc'


Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.

Consulta la guida

Scrivi qualcosa nel precedente box, clicca su TRADUCI, qui si visualizzerà la traduzione
Racconti

Mai ca pü carna

Mai ca pü carna

'Na òlta maiàvi càrna pò a pensàa a chìi póor animài mòrc' me sentevi en cólpa, ilùra sóo pasáat ala verdǜra ma àa con chèsta quànca pèli i tartìfoi al me vée la pèl d'òca, sopratǜt quànca tredi la verdǜra, süfrìsi belebée, spès al me vée li làgrimi ai ṍc’, pensée quáat ca i sufrìi li scì-oli tridadi vìvi.  

 

'l ghè nè amò

vocabolario

italiano-dialetto / dialetto-italiano (guida)


Scrivi una parola nel precedente box, clicca su CERCA, qui si visualizzerà la traduzione
Poesii

L'amicizia de 'n bòt

L’AMICIZIA DI UNA VOLTA

L’AMICIZIA DE ‘N BÒT

 

Forse al sarà colpa de la mia età,

ca l’è pú verda, ansi, sensa pietà

l’ha brǜsàat i mei àgn a manèta …

come vidisciù en d’en fööch che sciopèta!

 

Al sarà par chèsto, ü parché so diventàat cuiù,

ma l’amicizia di nòs tèep, mi góo l’impresiù,

l’era tüta n’òtra ròba, dém a mèet,

de chèla ca adès se sbandiéra ai quatro vèet,

 

u sü Feisbuck, social e ótri diaoléri:

l’è amicizia chèla? Ma fémm i séri !

La nòsa l’era ‘na ròba profonda,

vera, sempre vìva e sempri feconda!

 

Forse al sarà parché i nòs tèep ì’era dür,

e l’amicizia l’è ignüda sǜ come en mür,

en mür de sass, fac’ sǜ con buni manéri,

tignüc’ ensema da cimèet e trebüléri !

 

Ü coma ‘na pianta da li radìis ben piantadi,

en mèz ai crap, sprofondadi, disperadi,

a cercàa, sensa mai stracass,

en póo de tèra buna, da sfamass,

 

e adèss gnàa la tormènta püsé ‘ncarugnida

la ghe rùa ca a strepala da dua l’è surtida:

istèsa pricisa l’amicizia de me regòrt:

ìdola ca te s’en desfèt gnàa dopo mort!

 

Adèss enveci, se ciama “amìis” a chi

‘na òlta sula sa idüt dal tabachìi,

ü par caso s’ha ‘ncuntràat en piazza,

e sa biüüt ensema en cafè Lavazza !

 

Però, sa tée besógn, cünt fàten ca,

cerca miga l’indiriz de la sua cà,

a la sua porta van ca a batt

de sucür chèl dì l’è ciapàat da matt !

Vocabolo random

pertegù

s.m.

spilungone, individuo alto e snello

Favole

La móntàgna deli stéli ca iè réet a dàgió

La montagna delle stelle cadenti

èco 'na stòria 'nventàda, ambientada sǜ 'ndèna móntàgna de cuntadìi  còi  sóo animàai.

La móntàgna deli stéli ca iè réet a dàgió

Sǜ 'ndèli spóndi grandiósi dol mùut Amàar, 'nghée ca l' ària la seva dè pèsc e i cràp li uspitaua lìchen argentàac', 'l nàseua 'na pìscena bàita cuntadìna. 
Chiló 'l vìveua ol nòno Leo, 'n óm cò li màa rügóśi cóma la rǜsca dè 'n véc’ pèsc e la sùa tenǜda 'n pìscen mond dèla natüra 'nghée ca la vìta la pulsaua èn armunia.

Ol protagunista pǜsé ciacerù l'era 'l Berto, 'n véc’ bósc cò 'n sénso gùz dèl' batǜdi e 'na braüra da miga crèt 'ndèl truàa sèmpre i pàscoi pǜsé suculénc'. 'N dì, 'ntàat ca l'era 'ntènt a maià scià l' èrba trà i cràp là sentüut 'n früscio stràa.
L'era Mimì, 'na bólp rósa cò 'na gàla biànca sǜl còl ca' la córeua cò 'n' ària strimìda.

"Berto vén debòt, 'l fiǜm lè réet a süga!" - là sclamàat Mimì, ntàat ca'l sarnegàua - "ghè ca pǜ 'n fìl d' acqua par pudì bìif."

Berto, sebée pèrplès là ca esitàat e 'l ghà respundǜut: "preòcupet ca Mimì, ò vìst vargót dè stràa stanòc’, al ghè 'n véc’ póz smentegàat èn fónt àla vàl, sóo mì cóma sè pó ruà iló.

'Nsèma 'l bósc e la bólp i se mès èn màrcia.  'Ndèl pèrcórs ià 'ncuntràat òtri paeśàa dèla móntàgna:
- Ciara, 'na végia càora biànca dèla maśù ca' cò 'l sò bèśolàa 'ncagnìit la riciàmaua l'atensiù di òtri animàai;
- Marta, 'na pégora gióena e purósa ma dotada dè 'n'òregia ecèzionàal ca' la sènteua a dòs li vibraziù dol teré e li óos lóntàni di camósc;
- Grisù, 'l gàal dèla tenǜda ca' cò la sùa óos squilànt al desedàua tǜc’, al lüus dèla dómàa, ma ca' chèsta òlta lè rèstàat èn silènsi travaiàat par la mancànsa dè acqua.

Iè rüàac' al póz, 'n véc’ scérsc dè sàs cüerciàat dè mǜs~c’ ma l'era quaśi a sèch. Berto però, 'l se regordàat deli stòori ca' 'l nòno Leo 'l ghè cüntáva sǜ: "Sóta la preda pǜsé grànda, al ghè 'na stèla réet a dàgió", la mormoràat daparlüu, " 'na stèla ca' la ghà durmìit par sécoi."

Cò i sṍö źòcoi Berto là pruàat a spostàa la gròsa preda. Al ghe lè faua ca. Mimì sènsa ülil lè 'ndàc' apröof e cò 'n cólp  balòs dè mǜus 'l ghà ruàat a fàla brǜscàa dè fianch e sót al se urìit 'n pìscen böc' da 'ndua là cuminciàat a bóifò 'n fiòt dè acqua frèsca cóma 'na sorgènt ca' la móntàgna la gheva tegnǜut piacàat par 'mbèlpóo.

L' acqua la scóreva a 'mpinìi 'l léc’ süc' dol torènt e a töià la sìit a tǜc’. Ol cuntadìi, curüut-iló al riciàm dè 'l Berto, là idüut la scéna con maravéia e piaśé.   Là carèzàat, 'ntàat cal grignàua, 'l bósc, la bólp e la gióena pégora.

Da chèl dì la vìta sǜ 'ndèla móntàgna, deli stéli ca iè réet a dàgió, lè cambiàda.
I animàai, ünìc' da chèsta vèntüra, ià 'mparàat a vaidàs.  Aa ol cuntadìi Leo, a vidìi 'l lègam trà i sṍö animàai e l' acqua, la capìit la 'nteligènsa di sṍö paeśàa.
E ògni òlta ca' 'na stèla la dàva gió, la ğéet dol lṍöch, la diśeva ca' l'era üna deli soréli dèla stèla réet a dàgió ca' la gheva slavàat 'l fiǜm. 
'N scrìt da règordàa dè cóma l'armunia e la colaboraziù i pödés portàa acqua e speransa àa 'ndi lṍöch pǜsé amàr dèla tèera.

 

Proèrbi

Busìi e giüramènt quài ólti iè parènt.

Bugie e giuramenti qualche volta sono parenti

Vócabol

Brènta

Recipiente a doghe da portare a spalla
Stòri

Dùu Valdambrii e li pegòri

Due Valdambrini e le pecore

Dùu valdambrii iè 'ndac' a cercàa li pegòri e ià sentüut bèsolàa gió 'ndè'n gondól ité 'ndèl Vignina; ilura üu l’è 'ndac' gió apröof ma lè slizàat gió a lüu 'ndèl’acqua, ilura al sè mès a osàch sü al sòci: "Giuan mi neghi", e lòtro ca l’era mpóo sórt al ghè ciama gió: "töli pò sü a sa iè negri".