dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
Blügin
I blügin
Àa mi quànca ndàvi sǜ n'di mùuc' metevi sǜ i blügìn e 'l pödeva capitàa de fàch itè´n strèp pìscen , de sgarbài ´ntáat ca se laoràva.
Ma l'era ´n gròś dispiaśé par vìi rót li bràghi e sé pó atravèrs ´l strèp se idìva o ´l giönṍc’ o ´n tòchel de gàmba se pruàva vargógna a ´ncuntràa quai ğéet de pasàc'.
La belèza dèl mè dialèt
La bellezza del mio dialetto
LA BELÈZA DEL MÈ DIALÈT
Adès ve cünti parché òl mè dialèt
l’è iscé duls e bèl , quasi perfèt
e a l’italiàa, cari fradéi,
al ghè fà la barba e i cavéi.
Lüu, sènsa sprecàa, tüt al dìs,
con pochi paróli tüt al ciarìs,
e par tüti li situaziù
sèmpri al gha pronta la suluziù!
Öli fàa n’esempi ca i pó capìi
tüc’ chi ca i me sta chiló a sintìi,
sìes ca iàbes fàc’ l’università
sìes ca i ghè n’àbes ca üut la pusibilità.
Sa ‘n rèdes cola mama l’è a spàs
e lée con li amisi mai pù la tàs,
e lüu a ‘n cèrto punto al sé stufìs,
al ghe tira òl pètacol e ‘l ghe dìs:
“ mama, ‘n và ca a cà ?”,a piàa piàa, 1)
ma lée la cùntinua a ciacolàa,
e dòpo èn gran pèz sènsa risültàat,
(… pórèt, i le préga sènsa vès scoltàat …),
sa ‘l fós èn cità, n’òtra paròla al tacarìs,
‘na paròla ca òl concèt la rinforsarìs:
“ancóra” l’è òl vòcabol ca ‘n pü l’arìs ruàat,
èn mèz a la frase, sutulineàt!
‘nvéci nùu Bosàc’, par risparmiàa,
la negaziù me la slónga fina a Milàa:
al pòst de “mama, ‘n và ca a cà ?”
me ósa: “mama, ‘n và caaaaaaaaaaaaach a cà?” 2)
ca dàla bùca l’è cóme ‘na scarica de mitràia,
òl rümóor de mila ràc’ sùra la pàia,
ü chèl d’èn cöör ca ‘l betéga da l’emuziù,
ü senò chèl d’èn tratóor èn aceleraziù!
Èe capìit adès parché òl mè dialèt,
par mi al val püsé del Scióor Prefèt,
e parché iscé tàat al mè paées ghe tégni
ca ‘l cambiarìs gnàa par èn chìlo de castégni ?
NOTE: 1) ‘n và ca a cà? – non andiamo a casa?
2)’n và caach a cà – non andiamo ancora a casa?
ruàch
v. intr.
riuscire in un intento | ghe sóo ruàat = ci sono riuscito
La Rusina e l'Orco
Rosina e l'Orco
LA RUSINA E L’ORCO
'Na scióra la völeva fà 'na tórta par i söo, ma la ghéva ca la padèla par fàla cṍös.
Ilùra là mandàat la fiṍla Rusina a fasla prèstàa da üu ilò apröf, 'n diaoleri d'èn omasciù ca i lè ciamava Orco, 'mbèlpóo sü de èta, ca'l ghéva tàac' atrezi e strümènc' par fàa tüc' i laóràa.
L'Orco al ghèla dàcia ontéra ma al ghà racomandàat dè ridagla 'nréet co'na fèta dè tórta sedenò al se sarìs 'nrabiàat.
La màma dèla Rusina dòpo vì cüśinàat la tórta la lagàat 'na fèta 'ndèla padèla e là dìc': <<Rusina, quanca te gharée òia ripòrtech la padèla al chèl omàsc ma stà atènta a mìga pèrt o fàs robàa chèl tòchèl dè tórta>>.
Ma la rèdèśa, 'ntàat ca la caminava réet al sentéer, al ghè ügüut fam e là maiàat 'l tòchèl de tórta sènsa rispètàa la promèsa fácia al omasciù e a chèla fácia àla màma.
Par mìga presentàs còla padèla ṍida, la rèmàat sü da gióbàs 'na bòiascia dè vàca e coli màa a'la fàcia scià a fórma dè triangól èn manéra ca'l parés propi 'na fèta dè tórta con sura 'l cicolàat.
Quànca l'Orco al se 'ncurgiüut dèla bidùnada, lè 'ndàc' sǜ tǜti li füri e la decìdüut dè fàghèla pagàa.
'Na sìira, ca'l pà e la màma dèla Rusina i'era 'ndac' ià de cà, 'ntàat ca la rèdesa la durmìva 'ndèl sò camirìi süzura, l'Orco là rót 'l védro dè 'na fanèstra e lè ndàc' ditè èn cà 'ndèla cüśìna.
Cola óos gòsa là desedàat la rèdèśa: "Rusina sóo sǜl prǜm scalìi, sóo réet a ruàa, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Sóo ca stàcia mì ! Pà, màma sveglia ca lè scià chèl diaoleri d'èn omasciù>; la osaàat la s-citìna con tàata puura.
Ma l'omasciù li 'ndavasǜ amò: "Rusina sóo sǜl segónt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà te me cüntèt sü coma lè stàacia, te perdonaróo".
<La me dàcia gióbàs e ilà maiàda i cagnù>; là ghà dìc' la s-ciata.
"Rusina sóo sǜl tèrs scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Al ma la robàda la bólp>.
L' Orco dapé al ghè dìs: "Rusina sóo sǜl quàrt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà tè me'l dìset ca te maiaróo".
Ilùra la Rusina dòpo uìch dìc' taati báli la decìdüut dè confesàa: <Embée, l'ò maiàda mì, adès tò dìc' ol giùst, te preghi maièm ca>.
Ma l'Orco , ca l'era ruàat sünsóm àla scàala, al ghè dìs: "Sicóme gnàa tì te mantegnüut la promèsa, fóiscé a mi"; la brancàat la Rusina e al sè lè maiàda 'ndèn bucù.
Móràal dèla fàola (filógna): Sèmpri rispetàa i acòrdi e mài cǜntasǜ báli
Pòosi bèlebée grandi
Panchine giganti
<... 'l sentéer 'ndava ité ndèl bósch e ognitàat se 'ncuntràva di còmoc' scàgn èn sàs (pòosi), coma deli bàachi par pósàa col gèrlo èn spàla.
La giórnàda l'era stàcia còlda fò de merèt e la scióra la sè sentada giò par stàa 'n momènt a l'umbrìa dè dùu pèsc.
Chèsto l'era àa ol lṍöch prefèrìit par la bèla vista ca se pödeva gòot da iló.>
Adès ca ià tràc' giò ol gèrlo da 'n bèlpóo, i fà sü li pòosi (bàachi) grandi esagèradi col scalèt, ca i è völ ca gnàa l'órs; ma se sà par la moda se fà chèsto e òtro cósti chèl che cósti.
